Jak dbać o wzrok?

Największy problem

Największym naszym problem jest przeświadczenie, iż oku nic nie szkodzi, że współczesny tryb życia jest naturalny dla wykształconego w toku tysięcy lat ewolucji narządu. Nic bardziej mylnego.

Oszukujemy nasze organizmy, funkcjonujemy w mało przyjaznym środowisku oczekując, iż to co dane było nam od dziecka jest na zawsze.

Kiedy chodziliście spać przy zachodzie słońca a wstawaliście o świcie? Nigdy? Ludzkość od zarania dziejów tak robiła i tysiące pokoleń krok po kroku dostosowywały swoje organizmy do życia w takich warunkach, więc nie miejcie złudzeń, iż można bez konsekwencji oszukiwać naturę.

Światło i sen

Higiena snu to jedna z reguł, których po prostu trzeba się trzymać. Synteza wielu hormonów w tym melatoniny odpowiedzialnej za regulację rytmów okołodobowych, ochronę przed stresem oksydacyjnym wywołanym m.in. promieniowaniem UV, zwiększającym ryzyko chorób oczu w tym katarakty, w dużej mierze odbywa się właśnie w trakcie snu. W środowisku bez oświetlenia. Cechą szczególną współczesnego oświetlenia typu LED, jak również urządzeń korzystających z tej technologii jest zwiększona emisja światła niebieskiego, które dla naszego mózgu, stanowi bodziec stymulujący do aktywności. W sposób bezpośredni zaburzamy proces zasypiania, ale również syntezę wspomnianej melatoniny.

Brak ruchu dla oczu

Dodatkowym czynnikiem osłabiającym nasze oczy jest fakt, iż obiekty w bliskiej odległości na których skupiamy wzrok, nie będące w ruchu, stanowią minimalne wyzwanie jako przedmiot obserwacji a zarazem nie zmuszają oczy do większego wysiłku. Prowadzi to z czasem do obniżenia motoryki oczy, przez redukcję masy nieużywanych mięśni, odpowiedzialnych za poruszanie gałką oczną.

Tak już jesteśmy skonstruowani, że potrzebujemy czasu na regeneracją, która w dużej mierze zachodzi w trakcie snu, jak również potrzebujemy ruchu by utrzymać organizm w formie i wspomóc jego naturalne procesy, nie tylko oczy, ale w ogóle, poprawiając transport tlenu i substancji odżywczych w organizmie, przy okazji ułatwiając jego detoksykację.

Rola diety dla oczu

Sen, ćwiczenia i zachowanie rozsądku to ważne elementy profilaktyki jednak nie zapominajmy o paliwie. Odpowiednie odżywianie pozwoli uniknąć nam wielu komplikacji bądź odsunie je w czasie zaś ograniczenie spożycia produktów przetworzonych, alkoholu oraz rzucenie papierosów na pewno nam nie zaszkodzi. Sprawdzajcie skład suplementów diety, ponieważ nie wszystkie są lekami i nie podlegają kontroli, przez co zamiast wspierać, mogą mieć odwrotne działanie.

Oddzielną grupę zagrożeń, dla której przygotowaliśmy specjalne miejsce i wspominamy o tym na końcu, by ta informacja została z wami jak najdłużej. Ostatnio prowadzone badania w sposób bezpośredni wiążą cukier z rozwojem krótkowzroczności. Wyniki zdają się potwierdzać, iż wpływ nie jest marginalny a wręcz przeciwnie, dramatycznie duży. Któż nie lubi słodkości? Niech to jednak będzie przyjemna nagroda, okolicznościowy dodatek a nie codzienność.

Podsumowując: Kiepski sen, używki, nadmiar światła niebieskiego, brak ruchu, słabo zbilansowana dieta i nadmiar cukru to recepta na kłopoty. A co pomaga?

Zwiń sekcję

Składnik / Witamina	Zalecana ilość / działanie	Korzyści dla wzroku	Źródła w pożywieniu
Luteina	≥ 6 mg dziennie	Może zmniejszyć ryzyko uszkodzeń plamki żółtej nawet o 40%	Ryby; zielone warzywa (zielona i włoska kapusta, brokuły); kiełki zbóż; jaja; natka pietruszki; nektarynki; czarne porzeczki; awokado
Witamina A (prowitamina A, retinol, beta-karoten)	—	Zapobiega „kurzej ślepocie”, wspiera syntezę rodopsyny, utrzymuje nawilżenie oka, może zmniejszać ryzyko zwyrodnienia plamki żółtej	Nabiał (mleko, sery, kefiry, masło, jogurty); ryby; owoce i warzywa
Witamina C	—	Przeciwutleniacz; regularne spożycie może zmniejszać ryzyko zaćmy nawet o 60%	Cytrusy; natka pietruszki; brokuły; pomidory; brukselka
Cynk	≥ 15 mg dziennie	Wspiera wzrok, pomaga chronić przed krótkowzrocznością i czynnikami środowiskowymi; wspomaga wykorzystanie witaminy A Uwaga: słodycze obniżają przyswajalność cynku	Pestki dyni i słonecznika; ostrygi; pełnoziarniste pieczywo; jaja; ryby
Witamina E	—	Silny naturalny antyoksydant; chroni komórki oka przed stresem oksydacyjnym	Migdały; oleje roślinne; kiełki pszenicy; mleko
Witaminy z grupy B (szczególnie cholina)	—	Wspierają nerw wzrokowy; cholina jest niezbędna do produkcji acetylocholiny i utrzymania prawidłowej wilgotności gałki ocznej	Pełnoziarniste produkty zbożowe; jaja; mięso; rośliny strączkowe; orzechy

Zwiń sekcję

Na wstępie zacznijmy od odpowiedzenia sobie na pytanie, kiedy zacząć kontrolować wzrok i jak?

Im wcześniej tym lepiej, oczywiście kontrola wad wzroku u dzieci jest trudniejsza niż u dorosłych, tym bardziej, że część procesów podlega subiektywnej ocenie a do pewnego momentu życia komunikacja z dziećmi i ich umiejętności odpowiadania na pytania, nie są doskonałe. Mimo takich przeciwności radzimy by rodzice dzieci z uwarunkowaniami (wszyscy w rodzinie noszą okulary całe życie to nie ma się co zastanawiać), oraz urodzonych, w sposób nienaturalny (cesarskie cięcie), nie odkładali takich badań zbyt długo. W pierwszych latach życia to rodzicom najłatwiej jest obserwować co dzieje się z dzieckiem i diagnozowanie nieprawidłowości. Unikanie kontaktu wzrokowego, pomijanie mniejszych zabawek a interesowanie się jedynie tymi większymi, przyjmowanie pozycji bocznych w celu obserwacji, mogą być sygnałem, iż ze wzrokiem nie wszystko jest w porządku i warto reagować. Zasada jest taka im wcześniej dziecko zostanie dobrze skorygowane tym łatwiej o prawidłowy rozwój, jak również istnieje szansa na korzystne zmiany w budowie oka, co przekładać się będzie na powstrzymanie lub spowolnienie negatywnych tendencji. A dlaczego ten wzrok jest tak ważny i jakie korelacje mogą zostać zaburzone w trakcie rozwoju.

Korelacja Oko – Ręka

Umiejętność oceny dystansu to proces poznawczy, w którym narzędziem do nauki oceny odległości służą parametry ciała jak np. ręka i jej długość. Dzięki temu, iż dziecko od samego początku życia poznaje swoje ciało, dość szybko zdobywa wiedzę o bliskim dystansie i najbliższym otoczeniu. Łapanie się za stopy, raczkowanie to dla mózgu doskonała szkoła oceny odległości (przez określenie kąta wygięcia soczewki), a za miarkę służą części ciała. Gdy prowadzona jest obserwacja bliskich dystansów, mięśnie oczu muszą pracować w bardzo dużym zakresie, co w połączeniu z ich naturalną dla dzieci elastycznością sprawia, że akomodacja u najmłodszych jest bardzo duża, Dlatego konieczne jest kropienie, pozwalające poprawnie przeprowadzić pomiarem wady. Co jednak, gdy ręka nie sięga tak daleko jak patrzymy? Mózg uczy się wykorzystywać wiedzę z obserwacji bliży i pomnaża znane sobie dystanse by określić odległość do obiektów. Niestety, wraz ze wzrostem mnożnika, taka analiza, obarczona może być coraz większym błędem, stąd wydłużony czas oceny. Jednak i na to ewolucja znalazła sposób. Triangulacja. Mózg znając napięcie soczewki oko prawego i lewego, kąt odchylenia od osi (pozycje oczu), jest w stanie obliczyć wynik pomiaru dużo precyzyjniej, jak również w krótszym czasie, ograniczając ilość pomiarów weryfikacyjnych. Z wiekiem przychodzi nam to coraz łatwiej, dzięki wykorzystaniu pamięci mięśniowej.

Korelacja Wzrok – Słuch

Dzięki określeniu poziomu płynów w uchu środkowym i jego wychyleniu względem horyzontu lub innych stałych postrzeganych w otoczeniu i korelacji tego z pozycją ciała, mózg uczy się wzorców poziomu i pionu co ułatwia nam zachowanie równowagi, nawet po ciemku czy z zamkniętymi oczami.

Korelacja Wzrok – Mowa

Określenie wielkości przestrzeni, wpływa na intensywność siły głosu.  W mniejszych pomieszczeniach mimowolnie ściszamy głos. Brak takiego dostosowania, może świadczyć o problemach z prawidłowym widzeniem. Trzeba jednak pamiętać, iż nauka oceny odległości to proces, który zajmuje trochę czasu, więc przyda się trochę wyrozumiałości względem dzieci

Korelacja Wzrok – Przestrzeń kreatywna

Istnieje zależność pomiędzy aktywnością fizyczną w szczególności sportami, w których trzeba umieć szybko reagować na zachodzące zmiany, będące efektem nie tylko własnych działań a rozwojem przestrzeni kreatywnej. Obserwacja zachodzących zmian w przestrzeni pozwala przewidzieć ich następstwa. Im bardziej precyzyjna obserwacja, tym z większym prawdopodobieństwem, mózg określi zakres takich zmian, co ułatwia podejmowanie odpowiednich decyzji ruchowych. Poprawia i przyśpiesza to rozwój koordynację ruchowej, prawidłowej postawy oraz masy mięśniowej, przez optymalizację reakcji, ale również, co potwierdzają badania, w późniejszym etapie rozwoju ułatwia przyswajanie pojęć abstrakcyjnych

W każdym z omawianych przypadków kluczem do szybszej nauki i prawidłowego rozwoju jest widzenie stereoskopowe, ułatwiające nie tylko uprawianie sportów, ale również zwiększające bezpieczeństwo na drodze, wykonywanie pewnej grupy zawodów, a nawet edukację szkolną.

Korelacja Wzrok – Dotyk – Przestrzeń Pamięciowa

Trzeba mieć świadomość, iż wielokrotne powtarzanie obrazów pozwala na łatwiejsze ich zapamiętywanie, co prowadzi do tego, że nasz mózg szuka w widzianym obrazie charakterystycznych informacji by dopasować go do zapamiętanych wzorców i ułatwić sobie analizę i zmniejszyć zapotrzebowanie na energię a w konsekwencji uczucie zmęczenia.

Zwiń sekcję

Ćwiczenia ze sznurkiem brocka. To fantastyczna pomoc w utrzymaniu należytej formy mięśni oczu, szczególnie jako urozmaicenie przerw w pracy z urządzeniami cyfrowymi oraz np. z tekstem

Zobacz na naszym sklepie

Karta widzenia peryferyjnego, kolejny prosty sposób jak zapewnić naszym oczom więcej ruchu i zwiększyć jego zakres.

Zobacz na naszym sklepie

Karty fuzyjne podobnie jak sznur Brocka to prosty sposób na urozmaicenie pracy oczu. Można ćwiczyć w domu, w pracy jak również w szkole.

Wszystkich zainteresowanych tym jak dbać o wzrok zapraszamy do kontaktu z naszym konsultantem oraz na Warsztaty Dobrego Widzenia.

Zwiń sekcję